Espainiako euskal etxeak gaur

06 · 1 min irakurtzeko

Eusko Jaurlaritzaren erregistro ofizialak bederatzi euskal erakunde aitortzen ditu gaur Espainian, Madrilen, Bartzelonan, Valentzian, Palman, Valladoliden, Zaragozan eta Las Palmas de Gran Canarian banatuta. Batzuk XX. mendearen erdialdekoak dira, eta beste batzuek urte gutxi dituzte.¹

Madrilek bi ditu, Euskal Etxea-Hogar Vasco de Madrid eta Federación de Centros «Euskal Herria», helbide berean.¹ Federazioak musean ere bazuen zeresana: 1988an eta 1989an, Espainiako euskal etxeen arteko txapelketa irabazten zuen bikoteak hura ordezkatzen zuen euskal etxeen munduko txapelketan.² Bartzelonan Euskal Etxea-Centre Cultural dago.¹

Valentziak beste bi ditu. Centro Vasco Navarro Laurak Batek, 1950ean sortuak, egoitza berria estreinatu zuen 2018ko irailaren 28an Mercat Centralaren ondoan, aurrekoa txiki geratu zitzaiolako, eta harekin euskara eskoletarako gela handiago bat; zinema, literatura, gastronomia, Korrika, musa, musika eta dantza antolatzen ditu.⁷ Haren ondoan Euskaltzaleok elkartea dago aitortuta, 2010ean sortua.¹

Palma de Mallorcako Euskal Etxea Arteak hiru jatorri-data ditu: Eusko Jaurlaritzaren arabera, haren historia 1987raino doa atzera eta sorrera ofiziala 1997koa da, eta erregistroak 1995 ematen du sorrera-urtetzat. 25. urteurrena 2022ko uztailaren 2an ospatu zuen, berrehun bat pertsonarekin, Son Rapinyako frontoian, uhartera iritsitako lehen euskaldunek urte batzuk lehenago eraikia.⁸¹

Valladoliden Centro Vasco Gure Txoko dago, erregistroaren arabera 1983an sortua.¹ 1989an haren mus bikoteak ordezkatu zuen federazioa euskal etxeen munduko txapelketan, Mexikon, Valentziakoak uko egin ondoren.² Bi etxe berrienak Zaragozako Euskal Etxea-Casa Vasca de Zaragoza dira, 2013an sortua, eta Mamia Euskal Etxea, Las Palmas de Gran Canarian, 2023an sortua.¹

Beste lau hirik izan zuten euskal etxe aitortua, eta jada ez daude zerrenda ofizialean: Salouk, Centro Vasco Txoko Lagun Artearekin (1988); Murtziak, bere Euskal Etxearekin (2002); Malagak, Casa Vasca de Málagarekin, eta Logroñok, Laminiturri kultura elkartearekin.¹